Ik kwam op vakantie deze mooie poster tegen in Valkenburg. Daar heb ik een bezoek gebracht aan een – nagemaakte – steenkolenmijn. De laatste steenkolenmijn is eind jaren 60 gesloten dus deze poster moet meer dan 50 jaar oud zijn.
Zoals je waarschijnlijk weet vond bij de steenkoolwinning blootstelling aan fijn stof en kwarts plaats. Leuk om te zien dat er in de tijd van de poster al aandacht was voor collectieve preventieve maatregelen om blootstelling aan stof te verminderen. Ook nu nog hoort sproeien met water bij de maatregelen die aangeraden worden om blootstelling aan stof te reduceren naast o.a. afzuiging/ventilatie en zo nodig adembescherming.
![](https://she-d.nl/wp-content/uploads/2021/09/Stof-schaadt-de-gezondheid.jpg)
De tekst op de poster kan wel vragen oproepen. Maak gebruik van sproeislangen en sproei installaties als die aanwezig zijn. Als die niet altijd en overal aanwezig zijn, is het dan wel echt belangrijk zou je kunnen denken. Dit geeft aan dat het essentieel is dat de omgeving jouw boodschap ondersteunt. Dus als je een campagne start waarbij opgeroepen wordt tot het gebruik van sproeislangen en sproei installaties, zorg dan dat deze ook makkelijk beschikbaar zijn op alle plaatsen waar stofvorming optreedt.
Blootstelling aan kwarts vindt overigens nog steeds plaats vooral in de bouw. Bij stralen, zagen, boren en slijpen van materialen die kwarts bevatten zoals baksteen, gipsplaten, beton, asfalt en cement komt kwarts vrij. Kwarts staat in de lijst van kankerverwekkende stoffen van de ISZW. Langdurige blootstelling aan kwartsstof kan longkanker en andere ernstige luchtwegaandoeningen veroorzaken. Kijk ook eens op stofvrijwerken.tno.nl.